ಸಾಹಿತ್ಯಾಭಿಮಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದಂತೆ ಕಲ್ಯಾಣದ ಚಾಲುಕ್ಯರು ಕಲಾರಾಧಕರೂ ಆಗಿದ್ದರು. ಇವರ ಕಾಲದ ದೇವಾಲಯಗಳ ಮತ್ತು ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ಕಾಲದ ದೇವಾಲಯಗಳ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಭಿನ್ನತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ಕಾಲದ ಒರಟಾದ ಬಿಡುಕಲ್ಲಿನ ಬದಲು ಮೆದುಗಲ್ಲನ್ನು ಇವರ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಕಾಲದ ಕೆಲವು ದೇವಾಲಯಗಳ ಬಾಗಿಲುಗಳು ಮುಂಭಾಗದ ಬದಲು ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವುದು ಒಂದು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಕೆತ್ತನೆಯ ಕೆಲಸ ಇವರ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಲಕ್ಷಣ, ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜನ್ಮತಾಳಿದ ಚಾಲುಕ್ಯ ಶೈಲಿ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿತು. (ವೇಸರ ಶೈಲಿಗೂ ಇವು ಸೇರುತ್ತವೆ. ಮೊದಲಿಗಿಂತಲೂ ಇವರ ದೇವಾಲಯಗಳು ಸುಂದರವಾಗಿವೆ. ಲಕ್ಕುಂಡಿಯ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಇಟ್ಟಗಿಯ ಮಹಾದೇವ ದೇವಾಲಯ.
ಕುರುವತ್ತಿಯ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ದೇವಾಲಯ, ಗದುಗಿನ ತ್ರಿಕೂಟೇಶ್ವರ, ಸರಸ್ವತಿ ಮತ್ತು ಸೋಮೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯಗಳು, ಕುಕ್ಕನೂರಿನ (ಗದಗ ಸಮೀಪ) ನವಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಕಲ್ಲೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯಗಳೇ ಅಲ್ಲದೆ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹಾವೇರಿ, ಬೆಳಗಾವಿ ಮುಂತಾದ ಕಡೆ ಅಧಿಕ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯಗಳ ನಿರ್ಮಾಣವಾಯಿತು.
ಈ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ದೇವಾಲಯಗಳು ಸುಮಾರು ನೂರು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕುಕ್ಕನೂರಿನ ಕಲ್ಲೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಅಬಲೂರಿನ ಬ್ರಹ್ಮಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಕುರುವತ್ತಿಯ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ದೇವಾಲಯ, ಉಣಕಲ್ಲಿನ ಚಂದ್ರಮೌಳೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಲಕ್ಕುಂಡಿಯ ಬ್ರಹ್ಮಜಿನಾಲಯ, ಕಾಶಿವಿಶ್ವೇಶ್ವರ, ಸರಸ್ವತಿ ದೇವಾಲಯ, ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ. ಶಂಕಬಸದಿ, ಸೋಮೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಚೌಡದಾನಪುರ ಮುಕೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಡಂಬಳದ ದೊಡ್ಡ ಬಸಪ್ಪ ದೇವಾಲಯ, ಕುಂದುಗೋಳದ ಜಂಭುಲಿಂಗ ದೇವಾಲಯ, ಬಂಕಾಪುರದ ಅರುವತ್ತು ಕಂಬದ ಗುಡಿ, ನೀರಳಗಿ ಸಿದ್ಧರಾಮೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಹಿರೇಹಡಗಲಿಯ ಕಲ್ಲೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಬಾಗಳಿಯ ಕಲ್ಲೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಆನವಟ್ಟಿಯ ಕೈಠಭೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ರಟ್ಟಿಹಳ್ಳಿಯ ಕಂದಬೇರ್ಶವರ ದೇವಾಲಯ, ಹಾವೇರಿಯ ಸಿದ್ದೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಹಾನಗಲ್ಲಿನ ತಾರಕೇಶ್ವರ, ಗಣಪತಿ ದೇವಾಲಯಗಳು, ಬಳ್ಳಿಗಾವಿಯ ಕೇದಾರೇಶ್ವರ, ತ್ರಿಪುರಾಂತಕ ದೇವಾಲಯಗಳು, ಇಟ್ಟಗಿಯ ಮಹಾದೇವ ದೇವಾಲಯ, ಗಳಗನಾಥನ ಗಳಗೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ ಮೊದಲಾದವು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ.
• ಲಲಿತಕಲೆ
ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ ಹಾಗೂ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ತರವಾದ ಕೃಷಿಯಾದುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯನ ಪಟ್ಟಮಹಿಷಿ ಚಾಂದಲದೇವಿ ಅಥವಾ ಚಂದ್ರಲೇಖ ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿ ಪಡೆದಿದ್ದಳು. “ನೃತ್ಯವಿದ್ಯಾಧರಿ”, “ಅಭಿನವಸರಸ್ವತಿ” ಎಂಬ ಬಿರುದುಗಳಿದ್ದವು. ಅನೇಕ ಮಂದಿ ಸಂಗೀತ ವಿದ್ವನ್ಮಣಿಗಳು ಹಾಗೂ ನಾಟ್ಯವಿಶಾರದರಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಿದ್ದಳು. ಭಾರತೀಯರ ಸಂಗೀತಪದ್ಧತಯು ಮಹಮ್ಮದೀಯರ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ತನ್ನ ತನವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿತ್ತು. ಆಗ ಅದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಎಲ್ಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಪದ್ಧತಿ ರೂಢಿಗೆ ತಂದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇದೆ. ನಾಟ್ಯದಲ್ಲಿ ಭರತನ ‘ನಾಟ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ’ವನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಅತಿ ಪ್ರಾಚೀನವಾದುದು ಚಾಲುಕ್ಯ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಸೋಮೇಶ್ವರನಿಂದ ರಚಿತವಾದ ‘ಮನೋಲ್ಲಾಸ”, ಇದು ಎಲ್ಲ ಕಲೆಗಳ ಅಂಶಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ವಿಶ್ವಕೋಶದಂಥ ಅಮೂಲ್ಯ ಗ್ರಂಥ ಎಂಬುದು ಕೆಲವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಅದರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣದವರ ಸಂಗೀತ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು “ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ” ಎಂದು ಪ್ರಥಮತಃ ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವನ ಮಗನಾದ ಜಗದೇಕಮಲ್ಲನು ‘ಸಂಗೀತಚೂಡಾಮಣಿ’ ಎಂಬ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ರಚನೆ ಮಾಡಿದಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ