ಬೆಂಗಳೂರು, ಭಾರತದ ಗಾರ್ಡನ್ ಸಿಟಿ, ಐಟಿ ಹಬ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಭಾರತದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಸುಗಮ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತೊಂದು ಗರಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೋ ಅಥವಾ ಬೆಂಗಳೂರು ಮೆಟ್ರೋ ನಗರದ ಬಹುಪಾಲು ಭಾಗವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಲು ಐಟಿ ಸಿಟಿಯ ಬಾಹ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಮೆಟ್ರೋ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗುವುದು. ಬೆಂಗಳೂರು ಮೆಟ್ರೋ ಉದ್ಘಾಟನೆಯಾದಾಗ, ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಭೂಗತ ಮೆಟ್ರೋ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಯಿತು.
“ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೋ”, ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸ್ಕೈಲೈನ್ನ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಲ್ಲದೆ, ಪ್ರಯಾಣದ ಸೌಕರ್ಯದ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಅಗಾಧವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೇ, ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೋ ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಇಂಗಾಲದ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಇದು ಭೂಗತ, ದರ್ಜೆಯ ಮತ್ತು ಎತ್ತರದ ಮೆಟ್ರೋ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಬಿಎಂಆರ್ಸಿಎಲ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ರೋ ಜಾಲನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ, ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೋ ಎರಡು ಕಾರಿಡಾರ್ ಹೊಂದಿದೆ, ಪೂರ್ವ-ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣ. ಪೂರ್ವ-ಪಶ್ಚಿಮ ಕಾರಿಡಾರ್ ಕೃಷ್ಣರಾಜಪುರದಿಂದ ವೈಟ್ಫೀಲ್ಡ್ (ಕಾಡುಗೋಡಿ) ಮೆಟ್ರೋ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು 25.63 ಕಿಮೀ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಬೈಯಪ್ಪನಹಳ್ಳಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಕೆಂಗೇರಿ ಟರ್ಮಿನಲ್ನಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣ ಕಾರಿಡಾರ್ 30.32 ಕಿಮೀ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ನಾಗಸಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಸಿಲ್ಕ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ನಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ಗೇಜ್ನಲ್ಲಿ 750V DC ಥರ್ಡ್ ರೈಲ್ ಟ್ರಾಕ್ಷನ್ನೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯಾರಂಭ ಮಾಡಿದ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲು ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ.
ಮೆಟ್ರೋ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ 5 ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ- ನೇರಳೆ, ಹಳದಿ, ಹಸಿರು, ನೀಲಿ, ಗುಲಾಬಿ
ನೇರಳೆ ಲೈನ್: ಈ ರೇಖೆಯು ಪೂರ್ವದಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಬೈಯಪ್ಪನಹಳ್ಳಿಯನ್ನು ನೈಋತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೆಂಗೇರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಮಾರ್ಗವು 25.7 ಕಿಮೀ (16.0 ಮೈಲಿ) ಉದ್ದವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು 22 ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಹಳದಿ ಲೈನ್: ಈ ಮಾರ್ಗವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿದ್ಯಾಲಯ ರಸ್ತೆಯನ್ನು ಬೊಮ್ಮಸಂದ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು 18.82-ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (11.69 ಮೈಲಿ) ದೂರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು 16 ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಮಾರ್ಗವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಒಆರ್ಆರ್ ಮತ್ತು ಹೊಸೂರು ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ.
ಹಸಿರು ಲೈನ್: ಈ ಮಾರ್ಗವು ಉತ್ತರದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಮತ್ತು ವಾಯುವ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾಗಸಂದ್ರವನ್ನು ನೈಋತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಿಲ್ಕ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು 30.4 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (18.9 ಮೈಲಿ) ದೂರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು 30 ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ನೀಲಿ ಲೈನ್: ಈ ರೇಖೆಯನ್ನು ಒಆರ್ಆರ್ನ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಹೆಬ್ಬಾಳದಲ್ಲಿ ಒಆರ್ಆರ್ನಿಂದ ತಿರುಗಿ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಂಪೇಗೌಡ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಎರಡು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ: ಹಂತ-2ಎ ಕೇಂದ್ರ ಸಿಲ್ಕ್ ಬೋರ್ಡ್ ಅನ್ನು ಕೃಷ್ಣರಾಜಪುರಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಹಂತ-2ಬಿಗೆ ಕೃಷ್ಣರಾಜಪುರದಿಂದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಆವರಿಸುತ್ತದೆ.
ಗುಲಾಬಿ ಲೈನ್: ಈ ಮಾರ್ಗವು ದಕ್ಷಿಣದಿಂದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಕಾಳೇನ ಅಗ್ರಹಾರವನ್ನು ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ನಾಗವಾರದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು 21.25-ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (13.20 ಮೈಲಿ) ದೂರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು 18 ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ತಾವರಕೆರೆಯವರೆಗೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ, ಉಳಿದವು ನಾಗವಾರ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರದ ಅಂತ್ಯದವರೆಗೆ ನೆಲದಡಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಭದ್ರತಾ ಪಡೆ (ಕೆಐಎಸ್ಎಫ್) ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೋದ ಭದ್ರತೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕೆಲವು ಮೆಟ್ರೋ ಮಾರ್ಗಗಳು ನಿರ್ಮಾಣ ಹಂತದಲ್ಲಿದ್ದು, ಕೆಲವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕೇವಲ 6.7 ಕಿ.ಮೀ ಉದ್ದದ ರೀಚ್ I ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಮೊದಲ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 13,25,000 ಜನರು ಮೆಟ್ರೋದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ಸರಾಸರಿ 41,390 ಜನರು ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಸರಾಸರಿ ದೈನಂದಿನ ಆದಾಯ ₹6,67,262 ಆಗಿತ್ತು. ಬಿಎಂಆರ್ಸಿ ತನ್ನ ಮೊದಲ ತಿಂಗಳ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ₹ 2.1 ಕೋಟಿ ಆದಾಯ ಗಳಿಸಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಮೊದಲ ಆರು ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಸರಾಸರಿ ಸವಾರರ ಸಂಖ್ಯೆ 24,968 ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ. ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಎಂಆರ್ಸಿ ಒಟ್ಟು ₹6.6 ಕೋಟಿ ಗಳಿಸಿದೆ. ರೀಚ್ I ರ ಸುಮಾರು ಒಂದು ವರ್ಷದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ನಂತರ ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೋ ₹41 ಲಕ್ಷ ಲಾಭವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. ಬಿಎಂಆರ್ಸಿಎಲ್ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಅದರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಮೊದಲ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 80 ಲಕ್ಷ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೋ ಕೂಡ ಮೆಟ್ರೋ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಚಿಲ್ಲರೆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದರ ಮೂಲಕ ಶುಲ್ಕರಹಿತ ಆದಾಯವನ್ನು ಗಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ.
ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೋ ಜಾಲದಲ್ಲಿ 64 ನಿಲ್ದಾಣಗಳಿವೆ. ಮೆಜೆಸ್ಟಿಕ್ ನಿಲ್ದಾಣವು 48,000 ಚದರ ಮೀಟರ್ (520,000 ಚದರ ಅಡಿ) ಒಟ್ಟು ಮಹಡಿ ಪ್ರದೇಶದೊಂದಿಗೆ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ.
ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೊ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಶೌಚಾಲಯ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಬಿಎಂಆರ್ಸಿಎಲ್ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬೇಡಿಕೆಗೆ ಮಣಿದಿತು ಮತ್ತು ಮೆಟ್ರೋದ ಮೊದಲ ಶೌಚಾಲಯಗಳನ್ನು ಬೈಯಪ್ಪನಹಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಇಂದಿರಾನಗರ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ 21 ಜೂನ್ 2013 ರಂದು ತೆರೆಯಲಾಯಿತು.
ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೋದ ಕಂಬಗಳ ಮೇಲೆ ಹೈಡ್ರೋಪೋನಿಕ್ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯಲು ಬಿಎಂಆರ್ಸಿ ಸಹ ಹೈಡ್ರೋಬ್ಲೂಮ್ ಎಂಬ ಸ್ಟಾರ್ಟ್-ಅಪ್ ಕಂಪನಿಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿತು. ಸಸ್ಯಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಕಂಬಗಳನ್ನು ವರ್ಟಿಕಲ್ ಗಾರ್ಡನ್ಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎಂಜಿ ರಸ್ತೆ ಮೆಟ್ರೋ ನಿಲ್ದಾಣದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ರಂಗೋಲಿ ಆರ್ಟ್ ಸೆಂಟರ್ ಬಳಿಯ ಮೆಟ್ರೋ ಪಿಲ್ಲರ್ನಲ್ಲಿ ಹೈಡ್ರೋಬ್ಲೂಮ್ ಈ ಹಿಂದೆ ವರ್ಟಿಕಲ್ ಗಾರ್ಡನ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತ್ತು. ಉದ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಸುಂದರಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ವಾಯು ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಇದರೊಂದಿಗೆ ಬಿಎಂಆರ್ಸಿಎಲ್, ಸಾರ್ವಜನಿಕ-ಖಾಸಗಿ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಲ್ಲಿ, ರೈಲು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ಸೇತು ಮಾರ್ಗಗಳಿಂದ ಮಳೆನೀರನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತದೆ. ಖಾಸಗಿ ಪಾಲುದಾರ, ಕರ್ನಾಟಕ ರೂರಲ್ ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಡೆವಲಪ್ಮೆಂಟ್ (ಕೆಆರ್ಐಡಿಎಲ್), ಅನೇಕ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತದೆ, ಅದನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕುಡಿಯಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ನೀರು ಎಂದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಬಿಎಂಆರ್ಸಿಎಲ್ ಎಂಜಿ ರಸ್ತೆ, ಇಂದಿರಾನಗರ ಮತ್ತು ಬೈಯ್ಯಪ್ಪನಹಳ್ಳಿ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಟಿಕೆಟ್ ವಿತರಣಾ ಯಂತ್ರಗಳ (ಎಟಿವಿಎಂ) ಮೂಲಕ ಟೋಕನ್ಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಮೆಟ್ರೋ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗುವುದು. ಟಚ್ಸ್ಕ್ರೀನ್-ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದ ಎಟಿವಿಎಂಗಳು 3 ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ – ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ. ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ತಲುಪಬೇಕಾದ ನಿಲ್ದಾಣ ಅಥವಾ ಎಟಿವಿಎಂನಲ್ಲಿನ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಒಂದೇ ಪ್ರಯಾಣದ ಟೋಕನ್ ಅನ್ನು ಖರೀದಿಸಬಹುದು.
ಬೆಂಗಳೂರು ಮೆಟ್ರೋ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಸುಮಾರು 2.5 ಲಕ್ಷದಿಂದ 3.5 ಲಕ್ಷ ರೈಡ್ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಬೆಂಗಳೂರು ನಮ್ಮ ಮೆಟ್ರೋ: ಪ್ರಮುಖ ಸಂಗತಿಗಳು
ಉದ್ಘಾಟನೆ: 20 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2011
ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ಕ್ಷಿಪ್ರ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಮಾಲೀಕರು: ಬೆಂಗಳೂರು ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲು ನಿಗಮ ಲಿಮಿಟೆಡ್
ಪರಿಕಲ್ಪನೆ: ದೆಹಲಿ ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲು ನಿಗಮ (ಡಿಎಂಆರ್ಸಿ)
ಸಕ್ರಿಯ ಕೇಂದ್ರಗಳು: 51
ರೈಲು ಉದ್ದ: 6 ಕೋಚ್ಗಳು