ಬಹಳ ದಿನಗಳ ಹಿಂದೇನಲ್ಲ, ಹೀಗೆ ಸುಮಾರು ಹತ್ತು-ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ನಾನಾಗ ಇನ್ನೂ ಪ್ರೈಮರಿ ಶಾಲೆಯ ಹದ್ದಿನಲ್ಲಿದ್ದೆ. ನಮ್ಮದು ಇತ್ತ ಹಳ್ಳಿಯೂ ಅಲ್ಲದ ಪೂರ್ತಿ ಸಿಟಿಯೂ ಅಲ್ಲದ ಇವೆರಡರನಡುವಿನ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಊರು. ಆದರೂ ಹಳ್ಳಿಯ ಸೊಗಡು, ಜೀವನ ಶೈಲಿ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ
ರೂಢಿಗತವಾಗಿತ್ತು. ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆ, ದೈವಾರಾಧನೆ, ಹಬ್ಬ, ಜಾತ್ರೆ, ಮನುಷ್ಯ ಸಂಬಂಧದ ಸೆಲೆ ಇವುಗಳ ಮೇಳೈಸುವಿಕೆಗಳೇ ಹಳ್ಳಿಯ ಜೀವಾಳ. ಹಾಗಾಗಿ ಹಬ್ಬಗಳು ನಮ್ಮಂತಹ ಹಳ್ಳಿಗರ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ತರ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಹಬ್ಬ, ಜಾತ್ರೆ -ಉತ್ಸವಗಳು ನಮ್ಮ ಜೀವನದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ
ಅಂಗಗಳಾಗಿದ್ದವು, ಚಿಕ್ಕ ಹಬ್ಬ, ದೊಡ್ಡ ಹಬ್ಬ ಎಂಬ ಯಾವ ಬೇಧ-ಭಾವಗಳಿಲ್ಲದೆ, ಹಬ್ಬಗಳೆಂದರೆ ಬರೀ ಸಂಭ್ರಮ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯ ಹೊದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಖವಾಗಿ ಇದ್ದ ದಿನಗಳವು. ಸಣ್ಣ ಗೌರಿ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಹಬ್ಬಗಳೆಂದೇ ಹಣೆಪಟ್ಟಿ ಹೊತ್ತಿರುವ ನವರಾತ್ರಿ, ದೀಪಾವಳಿ,ಯುಗಾದಿ ಗಳಿಗೂ ಒಂದೇ ತೆರನಾದ ಖುಷಿ, ಸಂತೋಷ, ಸಡಗರ ಮನೆ-ಮನದಲ್ಲಿ ಆವರಿಸಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಸಂಕ್ರಾಂತಿ,ದಸರಾ,ದೀಪಾವಳಿ, ಗೌರಿಗಣೇಶ, ಕಾರಹುಣ್ಣಿಮೆ, ಶೀಗೆಹುಣ್ಣಿಮೆ ಹಾಂ…..ಈ ಹಬ್ಬಗಳು ದೂರದೂರಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಬಂಧುಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಸೂರಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲು ನೆಪವಾಗುತಿತ್ತು. ನಮ್ಮಂತಹ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪಾಲಿಗೆ ಹಬ್ಬಗಳಂದರೆ ರಜೆ ಎಂಬ ಮಜಾ ಹೊತ್ತು ತರುವ ಅಮೂಲ್ಯ ದಿನ. ಹಬ್ಬ ಯಾವಾಗ ಇದೆ, ಯಾವತ್ತು ನಮಗೆ ರಜೆಯ ಮಜಾ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗುವುದೋ ಎಂದು ಮೊದಲೇ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ನಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದದ್ದು ನನ್ನ ನನಪಿನ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಮಿನುಗುತ್ತಿರುವ ಚುಕ್ಕಿಯಂತಿದೆ. ಇನ್ನು ಈ ಹಬ್ಬಗಳಿಗಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ತಯಾರಿ ಅಷ್ಟಿಷ್ಟಲ್ಲ. ಹದಿನೈದು ದಿನಗಳ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಮನೆಯನ್ನು ಶುಚಿಗೊಳಿಸುವುದು, ಮನೆಗೆ ಹೊಸ ಸುಣ್ಣ-ಬಣ್ಣ ಬಳಿದು ಮದುವಣಗಿತ್ತಿಯಂತೆ ಸಿಂಗರಿಸುವುದು. ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಬರುವ ನೆಂಟರಿಷ್ಟರಿಗೆ ಖಾಧ್ಯಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಅಮ್ಮನಿಗೆ ನೆರವಾಗುವುದು ಸರ್ವೇಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ತಿಂಡಿಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಾಗ ಎಲ್ಲರ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಬರುತ್ತಿದ ಪರಿಮಳವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಈಗಲೂ ಬಾಯಲ್ಲಿ ನೀರು ತುಂಬುತ್ತದೆ, ಇದರ ಮುಂದ ಯಾವ ಪಿಜ್ಜಾ, ಬರ್ಗರ್ ನಗಣ್ಯ. ನಮ್ಮ ಹೆಂಗೆಳೆಯರ ತಯಾರಿಯನ್ನು ಪದಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿಸಲಾಗದು. ಹೊಸ ಬಟ್ಟೆಗಳ ಖರೀದಿ, ಬಟೆಗಳನ್ನು ಹೊಲಿಸಲು ಟೈಲರ್ ಅಂಗಡಿಗಳಿಗೆ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಪಾದಯಾತ್ರೆ. ಎಂಥಹ ಸುಂದರ ದಿನಗಳವು. ದಸರಾ ಹಬ್ಬವೆಂದರೆ ಅದೇನೊ ವಿಶೇಷ ಹುರುಪು. ಒಂದು ವಾರದ ಹಿಂದೆನೇ ಅಮ್ಮನದೊಂದು ಹೆಣಭಾರದ ಸೀರೆ ತೆಗೆದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಹಬ್ಬದ ದಿನ ಅಮ್ಮನಿಗೆ ಸೀರೆ ಉಡಿಸು ಎಂದು ಪೀಡಿಸುತಿದ್ದೆವು. ಅಷ್ಟುದ್ದದ ಸೀರೆಯನ್ನು ಹೇಗಾದರು ಮಾಡಿ ಆ ಸಣ್ಣ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸುತ್ತುಕೊಂಡು, ತಲೆಯ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೂವು ಸಿಕ್ಕಿಸಿಕೊಂಡು ಗಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದೂ ಮನೆಯನ್ನು ಬಿಡದೆ ಗೆಳತಿಯರೊಂದಿಗೆ ಹೋಗಿ ಬನ್ನಿಯನ್ನು ಹಂಚಿ ರಾತ್ರಿ ಒಂಬತ್ತು ಗಂಟೆಯ ನಂತರವೇ ಮನೆಗೆ ಮರಳುವುದು ನಮ್ಮ ಅಲಿಖಿತ ನಿಯಮವಾಗಿತ್ತು. ಹಾಗಾಗಿ ನಮ್ಮ ಸುತ್ತ-ಮುತ್ತಲಿನ ಜನರ ಪರಿಚಯ ನಮಗಿತ್ತು. ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ, ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಗಳ ಜೊತೆಗ ಹಾಯ್ದುಬರುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಇದರಿಂದ ನಾವು ಇಂದು ಕರೆಯುವ ಸೋ ಕಾಲ್ಡ್ ಕಮ್ಯುಸಿಕೇಶನ್ ಸ್ಕಿಲ್ ಯಾವ ತರಬೇತಿ ಇಲ್ಲದೆ ತಾನಾಗಿಯೇ ರೂಢಿಗತವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದೆಲ್ಲದರ ನಡುವೆ ಊರಿನ ಮಣ್ಣಿನ ರಸ್ತೆಗಳ ಮೇಲೆ ಚೆಂದವಾಗಿ ಸಿಂಗಾರಗೊಂಡ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಓಡಾಡುವುದು
ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತಿತ್ತು. ಹ್ಞಾಂ…. ಈ ವಿಷಯ ಈಗ್ಯಾಕೆ ಬಂತು ಎಂದು ಕೇಳಿದಿರಾ??? ಮೊನ್ನೆಯಷ್ಟೆ ಯುಗಾದಿ ಹಬ್ಬ ಇತ್ತಲ್ಲಾ, ಅವತ್ತು ನಮ್ಮ ಪಕ್ಕದ ಮನೆ ಹುಡುಗಿ ಸಪ್ಪೆ ಮುಖಮಾಡಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ನಾನು ಯಾಕೆ ಹೀಗೆ ಕೂತಿದ್ದೀಯಾ, ಹಬ್ಬ ಹೆಂಗಾಯ್ತು, ಹಬ್ಬ ಆಚರಿಸೋಕೆ ಸಂಬಂಧಿಕರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿಲ್ವೆನೆ??? ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಆಕೆಯೆಡೆಗೆ ಹರಿಯಬಿಟ್ಟೆ. ಆಕೆ ನನ್ನತ್ತ ಒಮ್ಮೆ ನೋಡಿ ಮುಖ ಗಂಟಿಕ್ಕಿಕೊಂಡು ಏನ್ ಹಬ್ಬಾನೋ ಎನೋ ಅಕ್ಕಾ, ಇವೆಲ್ಲಾ
ಸಖತ್ ಬೋರ್ ಅಕ್ಕಾ. ಸ್ಕೂಲ್ ಇದ್ದಿದ್ರೆ ಒಳ್ಳೇದಿತ್ತು, ಸಮಯ ಕಳೀತಿತ್ತು. ಹೋಗ್ಲಿ ಟಿವಿ ನೋಡೋಣ ಅಂದ್ರೆ ಹಾಳಾದ್ದು ಕರೆಂಟ ಸಹ ಇಲ್ಲ ಅಕ್ಕ ಎಂದು ನನ್ನ ಚಿಕ್ಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಹನುಮಂತನ ಬಾಲದಂತಹ ಉತ್ತರ ನೀಡಿದಳು. ಆಕೆ ಆಡಿದ ಮಾತನ್ನು ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಅವಲೋಕಿಸಿದೆ. ಹೌದಲ್ಲ ಈ ಹುಡುಗಿ ಹೇಳುತ್ತಿರುವುದು ನಿಜವೇ. ಇದು ಬರೀ ಆಕೆಯ ಮಾತಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಇಡೀ ಹೊಸ ಪೀಳಿಗೆಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿತ್ತು. ನಮ್ಮ ಆಧುನಿಕ ಜೀವನ ಶೈಲಿಯ ಭರಾಟೆಯಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಗಳು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿವೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ನಾವೆಷ್ಟು ಗಮನ ಹರಿಸಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ನನ್ನನ್ನು ಇನ್ನಿಲ್ಲದಂತೆ ಕಾಡಿತು. ಒಂದು ಘಳಿಗೆ ನಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯದ ದಿನಗಳು ನನ್ನ ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆ ಸುಳಿದವು. ಹಬ್ಬಗಳ ಬಗೆಗೆ ಆಗ ಇದ್ದ ಆಸಕ್ತಿ ಈಗ ಯಾವ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲೂ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ. ಹಬ್ಬಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ನಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅಡುಗೆಗಳು ಇಂದು ನಮ್ಮ ಪಾಕಶಾಲೆಯಿಂದ ದೂರ ಸರಿದಿವೆ. ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗುತಿದ್ದ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಇಂದು ಮನುಷ್ಯ ಸಂಬಂಧಗಳ ಮಹತ್ವವನ್ನೆ ಮರೆಯುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ಈಗ ಯಾರ ಮನೆಗೆ ಯಾರೂ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಜೀವನದ ಜಂಜಾಟಗಳಲ್ಲೇ ಕಳೆದು ಹೋಗಿದ್ದೇವೆ. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಏನಾದರು ಸಾಧಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಛಲದ ಪಥದಲ್ಲಿ ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯ,
ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸುತ್ತಿರುವುದು ವಿಚಿತ್ರವೇ ಸರಿ!!!!!